Türkiye’de kartlı ödeme sistemleri, 2023 yılını rekor bir büyüme ile kapattı. Bankalararası Kart Merkezi (BKM) tarafından açıklanan verilere göre, aralık ayında kartlı işlemlerin toplam hacmi bir önceki yılın aynı ayına göre nominal bazda yüzde 48’lik dikkat çekici bir artışla 1,159 trilyon TL’ye ulaştı. Bu büyüme, hem tüketicilerin dijital ödeme alışkanlıklarının güçlendiğini hem de ekonomideki genel hareketliliği gözler önüne seriyor.
Aralık ayında gerçekleşen işlem hacmindeki artışın yanı sıra, işlem adedi de önemli bir yükseliş kaydetti. Toplam 1,25 milyar adet işlemle, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 24’lük bir artış yaşandı. Bu veriler, kart kullanımının yaygınlaşmaya devam ettiğini ve nakitsiz ödeme yöntemlerine olan tercihin arttığını gösteriyor.
Aralık Ayında Kim Ne Kadar Harcadı?
Aralık 2023 verilerine göre, kartlı ödemelerin detayları şu şekilde oluştu:
- Kredi Kartları: Toplamda 898,4 milyar TL’lik harcama yapıldı. Bu, bir önceki yıla göre yüzde 49’luk bir büyümeyi temsil ediyor. Kredi kartlarıyla yapılan işlem adedi ise yüzde 29 artışla 902,1 milyona ulaştı.
- Bankacılık Kartları (Debit Kartlar): Bu kartlarla yapılan ödemeler 260,6 milyar TL’ye yükseldi ve bir önceki yıla göre yüzde 45’lik bir artış gösterdi. İşlem adedi ise yüzde 13 artışla 351,4 milyon olarak kaydedildi.
Bu rakamlar, özellikle kredi kartlarının tüketim harcamalarındaki payının artarak devam ettiğini ve finansal araçların kullanım yoğunluğunun zirveye çıktığını gösteriyor.
2023 Yılının Genel Görünümü: Neredeyse 10 Trilyon TL’lik Hacim
Sadece aralık ayı değil, 2023 yılının tamamı da kartlı ödemelerde rekorlara sahne oldu. Yıl genelinde toplam kartlı ödeme hacmi, bir önceki yıla göre nominal bazda yüzde 72’lik devasa bir artışla 9,948 trilyon TL’ye ulaştı. Bu, Türkiye ekonomisi için dijitalleşmenin ve finansal teknoloji adaptasyonunun önemini bir kez daha vurguluyor.
Yıl boyunca kart tiplerine göre büyüme oranları ise şu şekilde gerçekleşti:
- Kredi Kartları: Toplam 7,575 trilyon TL’lik harcama hacmiyle yüzde 74’lük bir artış gösterdi.
- Bankacılık Kartları: Toplam 2,373 trilyon TL’lik harcama hacmiyle yüzde 67’lik bir artış kaydetti.
Yılın son çeyreği (Ekim-Kasım-Aralık) ise 3,018 trilyon TL’lik kartlı ödeme hacmiyle bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 58 büyüdü. Bu çeyrekteki yüksek büyüme, yıl sonu tüketici harcamalarındaki yoğunluğun bir yansıması oldu.
Kart Sayıları ve Terminal Yaygınlığı Artıyor
Kartlı ödemelerin yaygınlaşması, kullanılan kart ve terminal sayılarındaki artışla da destekleniyor. 2023 yıl sonu itibarıyla Türkiye’deki toplam kart sayısı 380 milyona ulaştı. Bu kartların dağılımı ise şöyledir:
- Kredi Kartı: 121,2 milyon adet (Yıllık yüzde 19 artış)
- Bankacılık Kartı: 190,2 milyon adet (Yıllık yüzde 10 artış)
- Ön Ödemeli Kart: 68,6 milyon adet (Yıllık yüzde 31 artış)
Aynı dönemde, kart kabul eden iş yeri cihazları olan POS terminal sayısı da yüzde 14 artışla 3,07 milyona yükseldi. Bu yaygınlık, tüketicilerin her noktada kolayca kartlı ödeme yapabilmesinin önünü açıyor.
E-ticaretin Yükselişi: Her Üç Liradan Biri Online
2023 yılı, e-ticaretin kartlı ödemeler içindeki payını da zirveye taşıdı. Aralık ayında e-ticarette kartlı ödeme hacmi bir önceki yıla göre yüzde 98 artışla 466,9 milyar TL’ye ulaştı ve toplam kartlı ödemelerin yüzde 40’ını oluşturdu. Bu oran, her 100 TL’lik kartlı ödemenin 40 TL’sinin online kanallar üzerinden gerçekleştiğini gösteriyor.
Yılın son çeyreğinde (Ekim-Aralık) e-ticaret hacmi yüzde 100 artışla 1,139 trilyon TL’ye ulaşırken, 2023 yılının tamamında ise yüzde 113’lük rekor bir büyümeyle 3,486 trilyon TL olarak gerçekleşti. 2023 genelinde e-ticaretin toplam kartlı ödemeler içindeki payı yüzde 35 seviyesine çıkarak, tüketicilerin alışveriş tercihlerindeki dijitalleşme trendinin ne denli güçlü olduğunu bir kez daha kanıtladı.
