Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye ekonomisinde finansal istikrarı ve şeffaflığı artırma hedefi doğrultusunda önemli bir açıklama yaparak, yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik denetimlerin artırılacağını duyurdu. Bu hamle, “Güçlü Ekonomi Programı”nın bir parçası olarak kayıt dışı ekonomiyle mücadelede kararlılığı gösteriyor ve piyasa disiplinini sağlamayı amaçlıyor.
Bakan Şimşek’in vurguladığı gibi, yetkisiz döviz işlemleri hem piyasa işleyişine zarar veriyor hem de vergi kaçakçılığı ve kara para aklama gibi yasa dışı faaliyetlere zemin hazırlayabiliyor. Bu nedenle, bakanlık bu tür faaliyetlerin önüne geçmek için denetim mekanizmalarını daha da güçlendirme kararı aldı.
Neden Yetkisiz Döviz İşlemleri Hedefte?
Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın bu denetimleri sıkılaştırma kararının temelinde yatan birkaç önemli neden bulunmaktadır:
- Finansal İstikrarın Korunması: Yetkisiz işlemler, döviz kurları üzerinde spekülatif etkilere yol açarak finansal istikrarı bozabilir.
- Kayıt Dışı Ekonomiyle Mücadele: Bu tür işlemler genellikle kayıt dışı ekonominin bir parçasıdır ve devletin vergi gelirlerini azaltır. Şimşek, bu mücadelenin ekonomi programlarının temel taşlarından biri olduğunu sıkça vurgulamaktadır.
- Adil Rekabet Ortamı: Yetkili ve lisanslı kurumlar aracılığıyla yapılan döviz işlemleri, sektörde adil bir rekabet ortamı sağlar. Yetkisiz işlemler bu dengeyi bozar.
- Yasalara Uyumun Sağlanması: Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında Kanun ve ilgili mevzuat uyarınca, döviz alım satımı yetkili müesseseler tarafından yapılmalıdır. Denetimler, bu yasalara uyumu sağlamayı amaçlar.
Kimler Denetlenecek? Daha Önce Kimler Hedef Alındı?
Bakanlık daha önce yaptığı benzer denetimlerde, özellikle belirli sektörlerdeki işletmelerin yetkisiz döviz alım satımı yaptığını tespit etmişti. Bu işletmeler arasında şunlar bulunuyordu:
- Kuyumcular ve Altın Satıcıları
- Emlak Ofisleri
- Oto Galericiler
- İkinci El Araç Satıcıları
- Büyük Mağazalar ve İşletmeler
- Pazarcılar
- Elektronik Eşya Satıcıları
- Perakendecilik Sektöründeki Diğer İşletmeler
Denetimlerin geniş bir yelpazeyi kapsayacağı ve sadece yukarıda belirtilenlerle sınırlı kalmayabileceği öngörülüyor. Hedef, yasalara aykırı hareket eden tüm işletmeleri tespit etmek ve gerekli yaptırımları uygulamak.
Uygulanacak Cezalar Ne Olacak?
Yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında Kanun’a muhalefetten idari para cezaları uygulanmaktadır. Eylül 2022’de yapılan denetimlerde, bu tür ihlaller için 50 bin TL ile 1 milyon TL arasında değişen para cezaları kesildiği bilinmektedir. Yeni denetimlerde de benzer oranlarda veya güncel mevzuata uygun olarak belirlenecek cezaların uygulanması bekleniyor. Bu cezalar, yasal olmayan faaliyetlerin caydırılması açısından büyük önem taşımaktadır.
Denetimlerin Ekonomiye Etkisi Ne Olacak?
Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın bu kararlı tutumu, kayıt dışı ekonominin küçültülmesi ve finansal sistemin daha şeffaf hale getirilmesi açısından kritik önem taşıyor. Denetimlerin artırılması, Türk lirasının itibarının korunmasına katkı sağlarken, aynı zamanda yasalara uygun hareket eden işletmeler için daha adil bir piyasa ortamı yaratacaktır. Bakan Şimşek’in bu adımı, Türkiye’nin uluslararası finans piyasalarındaki güvenilirliğini artırma çabalarının da bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Bakan Şimşek: Yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik denetimleri artıracağız
Cevap: Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, finansal istikrar ve kayıt dışı ekonomiyle mücadele hedefleri doğrultusunda yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik denetimlerin artırılacağını belirtmiştir. Bu adım, Güçlü Ekonomi Programı’nın bir parçası olarak piyasa şeffaflığını sağlamayı ve yasalara aykırı faaliyetleri engellemeyi amaçlamaktadır.
