Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), 6 Şubat’ta yaşanan yıkıcı depremlerden etkilenen bölgelerdeki mükellefler için önemli bir kolaylık sağladı. Bölgedeki ticari hayatın normalleşmesi ve mükelleflerin üzerindeki mali yükün hafifletilmesi amacıyla, 2023 takvim yılının birinci geçici vergi dönemine (Ocak-Şubat-Mart) ait beyanname verme ve ödeme süresi 15 Ağustos 2023 tarihine kadar uzatıldı.
Bu karar, depremden etkilenen Adana, Adıyaman, Diyarbakır, Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Kilis, Malatya, Osmaniye ve Şanlıurfa illeri ile Elazığ ili ve Sivas’ın Gürün ilçesindeki mükellefleri kapsıyor. Normal şartlarda 17 Mayıs 2023 tarihinde sona erecek olan beyanname verme ve ödeme süresi, yapılan bu erteleme ile depremzede mükelleflere yaklaşık üç aylık ek bir zaman tanımış oldu.
Geçici Vergi Nedir ve Neden Uzatıldı?
Geçici vergi, üçer aylık dönemler halinde hesaplanan ve yıllık gelir veya kurumlar vergisinin peşin ödenmesi prensibine dayanan bir vergi türüdür. Mükelleflerin, içinde bulundukları yılın kazançlarını henüz kesinleşmeden belirli oranlarda devlete ödemesini sağlayarak vergi gelirlerinin düzenli akışını temin eder. Ancak, 6 Şubat’ta meydana gelen depremler, bölgedeki ekonomik faaliyetleri durma noktasına getirmiş, birçok işletmenin fiziki varlığına ve finansal yapısına ciddi zararlar vermiştir. Bu olağanüstü durum karşısında GİB, mükelleflerin mali yükümlülüklerini yerine getirme konusunda yaşadığı zorlukları göz önünde bulundurarak bu erteleme kararını almıştır.
Kimler Bu Süre Uzatımından Yararlanacak?
Söz konusu süre uzatımından, 6 Şubat 2023 tarihinde gerçekleşen Kahramanmaraş merkezli depremler nedeniyle mücbir sebep hali ilan edilen illerdeki (Adana, Adıyaman, Diyarbakır, Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Kilis, Malatya, Osmaniye ve Şanlıurfa) mükellefler ile Elazığ ili ve Sivas’ın Gürün ilçesindeki tüm mükellefler faydalanabilecektir. Bu kapsamdaki tüm gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri, 2023 takvim yılının birinci geçici vergi dönemine ait beyannamelerini ve hesaplanan vergilerini yeni son tarih olan 15 Ağustos 2023‘e kadar gecikmesiz olarak tamamlayabileceklerdir.
Daha Önceki Uygulamalar ve Benzer Ertelemeler
Gelir İdaresi Başkanlığı, depremlerin ardından bölgedeki mükelleflere yönelik çeşitli vergi kolaylıkları ve süre uzatımları sağlamıştı. Daha önce de Vergi Usul Kanunu (V.U.K.) Sirküleri No. 153 ve 155 ile diğer bazı vergi türleri için beyanname verme ve ödeme süreleri uzatılmıştı. Bu son erteleme, mücbir sebep kapsamındaki mükelleflere yönelik destekleyici adımların devamı niteliğindedir. Bu tür uzatmalar, bölgedeki ticari faaliyetlerin yeniden canlanması ve ekonominin toparlanma sürecine destek olmak amacıyla atılan kritik adımlar olarak değerlendirilmektedir. Maliye Bakanlığı’nın bu adımları, deprem bölgesindeki işletmelerin finansal nefes almasına yardımcı olarak, uzun vadede ekonomik istikrara katkı sağlamayı hedeflemektedir.
