Kocaeli Sanayi Odası (KSO) Başkanı Ayhan Zeytinoğlu, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan 2024 yılının ilk çeyrek işgücü istatistiklerini değerlendirerek, sanayi sektöründeki istihdam kaybının derinleştiğine dikkat çekti. Zeytinoğlu, özellikle yüksek faiz oranları, zayıflayan talep ve artan maliyetlerin sanayideki bu olumsuz tabloyu tetiklediğini belirterek, üretim ve istihdamı destekleyici politikaların acilen hayata geçirilmesi çağrısında bulundu.
KSO Başkanı’nın açıklamalarına göre, sanayi sektöründeki istihdamda yıllık bazda 134 bin, çeyreklik bazda ise 64 bin kişilik önemli bir düşüş yaşandı. Bu durum, sanayinin toplam istihdam içindeki payını son 12 çeyreğin en düşük seviyesi olan %20,08’e geriletti. Bu veriler, reel sektördeki daralmanın istihdama yansımaları konusunda ciddi endişeler yaratıyor.
Veriler Ne Söylüyor?
TÜİK’in 2024 yılı ilk çeyrek (Ocak-Mart) verileri, Türkiye genelinde işgücü piyasasında dikkat çekici değişimlere işaret ediyor:
- Toplam İstihdam: Ülke genelinde istihdam edilen kişi sayısı 32 milyon 447 bin olarak gerçekleşti.
- İşsiz Sayısı ve Oranı: İşsiz sayısı 3 milyon 248 bin kişi iken, işsizlik oranı %9,1 seviyesinde kaydedildi.
- Sanayi İstihdamında Düşüş: Sanayi sektöründe istihdam edilen kişi sayısı 6 milyon 514 bin oldu. Bu, geçen yılın aynı dönemine göre 134 bin, bir önceki çeyreğe göre ise 64 bin kişilik bir azalmaya işaret ediyor.
- İmalat Sanayii Kaybı: Sanayideki düşüşün ana motoru olan imalat sanayii, bir önceki yıla göre 208 bin kişi daha az istihdam etti.
- Diğer Sektörlerdeki Değişimler:
- İnşaat: Bir önceki yıla göre 173 bin kişilik istihdam artışı yaşandı.
- Hizmetler: Yıllık bazda 238 bin kişilik artışla en çok istihdam yaratan sektör oldu.
- Tarım: 76 bin kişilik istihdam kaybı gözlendi.
Neden Kayıp Yaşanıyor?
Ayhan Zeytinoğlu, sanayideki istihdam kaybının temel nedenlerini detaylandırdı. Ona göre, mevcut ekonomik koşullar üreticiler üzerinde ağır bir yük oluşturuyor:
- Yüksek Faiz Oranları: Para politikalarındaki sıkılaşma ve buna bağlı yüksek faiz oranları, sanayicinin yatırım ve işletme maliyetlerini artırarak yeni istihdam yaratmanın önünü tıkıyor.
- Zayıf Talep: Hem iç piyasadaki daralma hem de küresel ekonomideki yavaşlama, ihracat talebini olumsuz etkileyerek sanayi üretimini ve dolayısıyla istihdamı düşürüyor.
- Yüksek Maliyetler: Enerji, hammadde ve işgücü maliyetlerindeki artışlar, işletmelerin kârlılığını düşürüyor ve maliyet baskısı altında istihdamı sürdürmeyi zorlaştırıyor.
- Enflasyon Baskısı: Yüksek enflasyonist ortam, tüketici talebini düşürürken, üretim planlamasını da güçleştiriyor.
KSO’nun Çözüm Önerileri ve Beklentileri
Kocaeli Sanayi Odası Başkanı Zeytinoğlu, sanayideki bu olumsuz gidişatın tersine çevrilmesi için kapsamlı politika adımlarının şart olduğunu vurguladı. KSO’nun öncelikli talepleri arasında şunlar yer alıyor:
- Üretim ve İstihdam Odaklı Politikalar: Hükümetin, sanayinin üretim kapasitesini ve istihdam gücünü artıracak destek mekanizmaları geliştirmesi.
- Faiz İndirimi İhtiyacı: Yüksek faizlerin sanayicinin belini büktüğünü belirterek, önümüzdeki dönemde faiz oranlarında bir indirim beklentisinin oluşması gerektiğini ifade etti.
- Talep Canlandırma: İç ve dış talep kanallarının canlandırılmasına yönelik stratejilerin uygulanması.
- Maliyetlerin Kontrolü: Sanayicinin enerji ve hammadde maliyetleri üzerindeki yükün hafifletilmesi.
- Yeşil ve Dijital Dönüşüm Desteği: Sanayinin rekabet gücünü artırmak amacıyla yeşil ve dijital dönüşüm süreçlerine sağlanan desteklerin artırılması.
Zeytinoğlu, Türkiye ekonomisinin sürdürülebilir büyümesi için sanayinin lokomotif sektör olma özelliğini koruması gerektiğinin altını çizerek, istihdamdaki bu düşüşün önüne geçilmesi için hızlı ve etkin müdahalenin önemine dikkat çekti.
